{"id":203,"date":"2023-04-16T13:01:49","date_gmt":"2023-04-16T11:01:49","guid":{"rendered":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/?p=203"},"modified":"2023-04-17T10:20:36","modified_gmt":"2023-04-17T08:20:36","slug":"poczatki-byly-trudne-ale-ciekawe","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/2023\/04\/16\/poczatki-byly-trudne-ale-ciekawe\/","title":{"rendered":"Pocz\u0105tki by\u0142y trudne…, ale ciekawe"},"content":{"rendered":"\n
\n
\n

Leszek Piechocki prawie ca\u0142e swoje zawodowe \u017cycie zwi\u0105za\u0142 z doradztwem. Zosta\u0142 zatrudniony w 1975 r. przez Rolniczy Rejonowy Zak\u0142ad Do\u015bwiadczalny w Minikowie, kt\u00f3ry po kilku miesi\u0105cach zmieni\u0142 nazw\u0119 na Wojew\u00f3dzki O\u015brodek Post\u0119pu Rolniczego, a w 1976 r. wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 samodzielny O\u015brodek w Zarzeczewie. Pracowa\u0142 pocz\u0105tkowo jako inspektor, potem specjalista ds. produkcji byd\u0142a, kierownik dzia\u0142u technologii, 1 stycznia 1992 r. zosta\u0142 powo\u0142any przez Wojewod\u0119 W\u0142oc\u0142awskiego na stanowisko zast\u0119pcy dyrektora O\u015brodka Doradztwa Rolniczego w Zarzeczewie. Od tego roku r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142 redaktorem naczelnym Informacyjnego Biuletynu Rolniczego \u201eAKTUALNO\u015aCI\u201d, a p\u00f3\u017aniej od 2001 r. miesi\u0119cznika \u201eWie\u015b Kujawsko-Pomorska\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Pod koniec ubieg\u0142ego roku dosta\u0142em propozycj\u0119, aby co\u015b napisa\u0107 o pocz\u0105tkach Zarzeczewa, zastanawia\u0142em si\u0119 czy podo\u0142am, bo g\u0142owa ju\u017c nie taka i pi\u00f3ro te\u017c ju\u017c zardzewia\u0142o. Tym bardziej, \u017ce jak sam zawsze powtarza\u0142em pisz\u0105cym do naszego miesi\u0119cznika, dobry artyku\u0142 to nie taki, z kt\u00f3rego jeste\u015bmy dumni, ale taki, kt\u00f3ry kto\u015b przeczyta.<\/p>\n\n\n\n

Ale do rzeczy. Pocz\u0105tki O\u015brodka w Zarzeczewie zbieg\u0142y si\u0119 z rozpocz\u0119ciem przeze mnie pracy w doradztwie. Najpierw w 1975 roku to by\u0142 Rolniczy Rejonowy Zak\u0142ad Do\u015bwiadczalny w Minikowie, potem kolejno Wojew\u00f3dzki O\u015brodek Post\u0119pu Rolniczego Minikowo, a po reorganizacji w 1977 roku WOPR Zarzeczewo. Wszystko zacz\u0119\u0142o si\u0119 jednak ju\u017c w roku 1976, kt\u00f3ry zosta\u0142 zdominowany tworzeniem na terenie by\u0142ego wojew\u00f3dztwa w\u0142oc\u0142awskiego niezale\u017cnego Wojew\u00f3dzkiego O\u015brodka Post\u0119pu Rolniczego, kt\u00f3ry mia\u0142 powsta\u0107 na bazie w\u0142oc\u0142awskiej filii WOPR Minikowo. Zacz\u0119li\u015bmy od poszukiwania w\u0142a\u015bciwego  miejsca na siedzib\u0119 \u2013 pami\u0119tam jak razem z Wojciechem Warkockim (kierownikiem filii, a potem dyrektorem WOPR Zarzeczewo) je\u017adzili\u015bmy po terenie jego Syrenk\u0105 koloru yellow bahama (by\u0142 to wtedy bardzo modny kolor, aczkolwiek na Syrence wygl\u0105da\u0142 delikatnie m\u00f3wi\u0105c dziwnie).<\/p>\n\n\n\n

Trafili\u015bmy do Zarzeczewa, kt\u00f3re nie wygl\u0105da\u0142o jak teraz. Nie by\u0142o dobrej drogi, mo\u017cna by\u0142o dojecha\u0107 najpierw lich\u0105 trylink\u0105, a potem dr\u00f3\u017ck\u0105 \u017cu\u017clow\u0105. A samo Zarzeczewo, no c\u00f3\u017c, rozpadaj\u0105ce si\u0119 czworaki z ko\u0144ca XIX wieku, rz\u0105dc\u00f3wka bez dachu i okien. Tam, gdzie dzisiaj jest pracownia pasieczna \u2013 sta\u0142y ogiery w punkcie kopulacyjnym, \u015bwinie sta\u0142y w naszych dzisiejszych magazynach. W dawnej poligrafii by\u0142 magazyn zbo\u017cowy, a tam gdzie s\u0105 pi\u0119kne tereny i pawilony wystawowe \u2013  by\u0142o co\u015b, co kiedy\u015b by\u0142o sadem. Sam \u201epa\u0142acyk\u201d nie wygl\u0105da\u0142 lepiej, nadawa\u0142 si\u0119 do kapitalnego remontu.<\/p>\n\n\n\n

Ale by\u0142o pi\u0119kne po\u0142o\u017cenie, zapieraj\u0105ce dech widoki… nasza m\u0142odo\u015b\u0107 i ca\u0142kowity brak wyobra\u017ani ile trzeba zrobi\u0107. Fakt, potrzeba by\u0142o 20 lat pracy, \u017ceby doprowadzi\u0107 to wszystko do porz\u0105dku. Wi\u0119cej, w tych pierwszych miesi\u0105cach, trzeba uczciwie powiedzie\u0107, zajmowali\u015bmy si\u0119 bardziej \u201eza\u0142atwianiem\u201d pieni\u0119dzy, materia\u0142\u00f3w budowlanych, poszukiwaniem transportu czy fachowc\u00f3w, ni\u017c samym doradztwem. Nie raz trzeba by\u0142o samemu co\u015b za\u0142adowa\u0107, roz\u0142adowa\u0107, pomalowa\u0107, wykopa\u0107. Byli\u015bmy m\u0142odzi, wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas \u0142\u0105cznie z szefem to by\u0142y osoby 25\u201330-letnie i tylko dlatego chyba potrafili\u015bmy zaakceptowa\u0107 takie realia. Jest te\u017c satysfakcja, bo mam \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce gdyby\u015bmy nie wybrali na siedzib\u0119 nowego WOPR w\u0142a\u015bnie Zarzeczewa, by\u0142aby tutaj dzisiaj kupa gruzu, a tak \u2013 maj\u0105 nam czego zazdro\u015bci\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>
\n

\u201ePa\u0142acyk\u201d w Zarzeczewie \u2013 siedziba ODR na pocz\u0105tku lat 90<\/em>.<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\n

Przez te lata w\u0142a\u015bciwie nie zmieni\u0142a si\u0119 istota doradztwa. Polega ono  w sumie na tym, \u017ce przychodzi (chocia\u017c z tym przychodzeniem bywa\u0142o r\u00f3\u017cnie) ch\u0142op do doradcy i pyta \u2013 wszystko od tego si\u0119 zaczyna i do tego sprowadza. Banalnie proste, ale te\u017c niesamowicie skomplikowane.<\/p>\n\n\n\n

Praca nasza w latach 70., og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, polega\u0142a na prowadzeniu doradztwa, upowszechnianiu nowo\u015bci, prowadzeniu szkole\u0144, organizowaniu konferencji naukowych i r\u00f3\u017cnych konkurs\u00f3w, realizacji prac wdro\u017ceniowych i w dziale Do\u015bwiadczalnictwa Terenowego (by\u0142o co\u015b takiego) \u015bcis\u0142ych do\u015bwiadcze\u0144. Wsp\u00f3\u0142pracowali\u015bmy ze szko\u0142ami rolniczymi, sp\u00f3\u0142dzielniami rolniczymi  i z tzw. gminn\u0105 s\u0142u\u017cb\u0105 roln\u0105 \u2013 byli to pracownicy zatrudnieni w Urz\u0119dach Gminnych (przewa\u017cnie po kilku w gminie), kt\u00f3rzy zajmowali si\u0119 praktycznie wszystkim, co dotyczy\u0142o wsi, r\u00f3wnie\u017c doradztwem. Strukturalnie by\u0142o podobnie jak dzisiaj, w samym Zarzeczewie byli specjali\u015bci zak\u0142adowi o w\u0105skich specjalno\u015bciach: ds. zb\u00f3\u017c, okopowych, pastewnych, \u0142\u0105karstwa, ochrony ro\u015blin, warzywnictwa, sadownictwa, chowu byd\u0142a, trzody chlewnej, owiec, pszczelarstwa, budownictwa, mechanizacji, ekonomiki, szkole\u0144, wydawnictw i wgd. Spora grupa, ale mieli co robi\u0107, do Zarzeczewa codziennie przyje\u017cd\u017cali rolnicy po porad\u0119 i do biblioteki, aby wypo\u017cyczy\u0107 fachowe ksi\u0105\u017cki. W terenie by\u0142y Rejonowe Zespo\u0142y, maj\u0105ce w\u0142asne siedziby z kierownikiem, specjalistami rejonowymi ds. produkcji ro\u015blinnej, zwierz\u0119cej, ekonomiki, szkole\u0144 oraz wgd. A od 1982 roku tak\u017ce grupa doradc\u00f3w gminnych maj\u0105cych siedziby w okre\u015blonych miejscach przewa\u017cnie w budynkach Urz\u0119d\u00f3w Gmin. Do publicznej wiadomo\u015bci by\u0142o podane, kiedy i gdzie dy\u017curuje dany pracownik.<\/p>\n\n\n\n

Mieli\u015bmy zorganizowan\u0105 sie\u0107 gospodarstw wdro\u017ceniowych i wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cych, by\u0142y to faktycznie gospodarstwa troch\u0119 z wy\u017cszej p\u00f3\u0142ki, aczkolwiek nie zawsze najlepsze w gminie. Podstawowym elementem w rekrutacji by\u0142a otwarto\u015b\u0107 rolnika na nowo\u015bci i ch\u0119\u0107 do wsp\u00f3\u0142pracy, gdy\u017c w tych gospodarstwach prowadzono prace wdro\u017ceniowe, organizowano pokazy czy odwiedziny s\u0105siedzkie.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>
\n

Leszek Piechocki podczas konferencji w 1979 roku<\/em>.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>
\n

Inauguracja szkole\u0144 rolniczych 1977\/78<\/em>.<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>\n\n\n\n
<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Praca by\u0142a trudna, niestety w polskich realiach zawsze ekonomia i zwyk\u0142y zdrowy rozs\u0105dek mija\u0142y si\u0119 z  polityk\u0105, kt\u00f3ra m\u00f3wi\u0142a nam, co jest lepsze i na wszystko mia\u0142a gotowe recepty. Jak kiedy\u015b pierwszy sekretarz Edward Gierek sfotografowa\u0142 si\u0119 na polu z heracleum (barszcz Sosnowskiego), to zaraz zalecono wprowadza\u0107 go do uprawy jako lekarstwo na wszystkie nieszcz\u0119\u015bcia. Ro\u015blina mia\u0142a zrewolucjonizowa\u0107 baz\u0119 paszow\u0105 dla byd\u0142a, a efekt by\u0142 taki, i\u017c nie do\u015b\u0107, \u017ce nie by\u0142o czym tego zebra\u0107, to jeszcze wywo\u0142ywa\u0142a uczulenia u ludzi. Notabene, do dzisiaj mamy z tym problem, bo roznios\u0142a si\u0119 po ca\u0142ej Polsce jako bardzo uporczywy chwast. Oczywi\u015bcie, oficjalnie trzeba by\u0142o to dziwo wdra\u017ca\u0107, a nieoficjalnie wiadomo by\u0142o, co z tej ro\u015bliny za \u201ezi\u00f3\u0142ko\u201d i ka\u017cdy doradca wymy\u015bla\u0142 powody, \u017ceby tego nie uprawia\u0107. Zreszt\u0105 co si\u0119 dziwi\u0107 politykom \u2013 pami\u0119tam jak jeden szanowany profesor (nie wymieni\u0119 z szacunku), kt\u00f3ry wdra\u017ca\u0142 kiszone \u0142\u0119ty ziemniaczane jako doskona\u0142\u0105 pasz\u0119.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>
\n

Barszcz Sosnowskiego potrafi osi\u0105gn\u0105\u0107 nawet 4 m wysoko\u015bci.<\/em><\/p>\n\n\n\n

fot. htpps:\/\/gk24.pl<\/em><\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Wspomnia\u0142em wcze\u015bniej, \u017ce w zasadzie to doradca musia\u0142 dotrze\u0107 do rolnika, szczeg\u00f3lnie by\u0142o to wida\u0107 po reorganizacji gminnej s\u0142u\u017cby rolnej w roku 1982, kiedy pracownicy ci przeszli z administracji gminnej do WOPR i mieli \u015bwiadczy\u0107 doradztwo. Mieli z urz\u0119dnika gminnego sta\u0107 si\u0119 doradc\u0105, a nie by\u0142o to proste, gdy\u017c w wi\u0119kszo\u015bci by\u0142y to osoby ze \u015brednim wykszta\u0142ceniem, z okre\u015blonym baga\u017cem do\u015bwiadcze\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Praca by\u0142a tak zorganizowana, \u017ce na terenie gminy pracowa\u0142o kilku doradc\u00f3w, jeden obs\u0142ugiwa\u0142 2\u20133 so\u0142ectwa i chodzi\u0142 \u201eod komina do komina\u201d proponuj\u0105c pomoc. Nie by\u0142 to system doskona\u0142y, ale trzeba powiedzie\u0107  uczciwie, \u017ce w tamtych czasach sta\u0142 si\u0119 jednak w sumie efektywny.<\/p>\n\n\n\n

Mo\u017cna przyj\u0105\u0107 wi\u0119c tez\u0119, \u017ce tylko doradztwo, na kt\u00f3re jest zapotrzebowanie przynosi okre\u015blone efekty. A cz\u0119sto tzw. w\u0142adza wyobra\u017ca\u0142a sobie i dalej niestety wyobra\u017ca, \u017ce osobami realizuj\u0105cymi doradztwo i rolnikami mo\u017cna w jaki\u015b tam spos\u00f3b manipulowa\u0107, zach\u0119caj\u0105c ich do okre\u015blonych zachowa\u0144. Oczywi\u015bcie b\u0119dzie to wykonywane w formalny spos\u00f3b, ale o efektywno\u015bci takiej pracy lepiej nie m\u00f3wi\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Grupa gospodarstw wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cych by\u0142a szczeg\u00f3lnie du\u017ca w latach 80., kiedy realizowali\u015bmy tak zwane kompleksowe technologie. Wszystko musia\u0142o by\u0107 kompleksowe, wywo\u0142uj\u0105c nawet \u015bmieszno\u015b\u0107. Kompleksowa uprawa pszenicy, kompleksowa uprawa j\u0119czmienia, burak\u00f3w cukrowych, ziemniak\u00f3w, rzepaku, grochu itd i oczywi\u015bcie kompleksowa technologia utrzymania byd\u0142a, trzody, owiec. Tak, jakby s\u0142owo \u201ekompleksowa\u201d mia\u0142o by\u0107 rozwi\u0105zaniem wszystkich problem\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Nale\u017cy jednak powiedzie\u0107, bez wzgl\u0119du na to jak zwa\u0142, tak zwa\u0142, \u017ce tych przyk\u0142adowych plantacji realizowanych przez ca\u0142y czas wegetacji prowadzili\u015bmy w tamtych latach naprawd\u0119 du\u017co. Tylko na terenie by\u0142ego w\u0142oc\u0142awskiego (dzisiejszych 5 powiat\u00f3w) mieli\u015bmy tych kompleksowych technologii przez kilka lat po 6\u20138 tys. ha, stanowi\u0142o to kilka procent og\u00f3lnego area\u0142u, kt\u00f3ry obs\u0142ugiwali\u015bmy. Firma nasza przypomina\u0142a bardziej jaki\u015b GS ni\u017c jednostk\u0119 doradcz\u0105. <\/p>\n\n\n\n

Na ka\u017cdy hektar tych wzorowych plantacji dostarczali\u015bmy rolnikowi, za cz\u0119\u015bciow\u0105 dop\u0142at\u0105 z bud\u017cetu, ca\u0142\u0105 gam\u0119 \u015brodk\u00f3w: zaprawy, \u015brodki chwastob\u00f3jcze, owadob\u00f3jcze, grzybob\u00f3jcze, dokarmiacze dolistne, magnez w p\u0142ynie, w sumie na jeden hektar uzbiera\u0142o si\u0119 15\u201320 kg r\u00f3\u017cnych preparat\u00f3w. A trzeba to by\u0142o przywie\u015b\u0107, roz\u0142adowa\u0107, pogrupowa\u0107 w Zarzeczewie, za\u0142adowa\u0107, rozwie\u017a na punkty, rozprowadzi\u0107 poszczeg\u00f3lnym rolnikom, rozliczy\u0107, a by\u0142o tego kilkaset ton. Niekiedy trzeba by\u0142o te trucizny rozwa\u017ca\u0107, trudno to nawet dzisiaj sobie wyobrazi\u0107. Pracowali\u015bmy wi\u0119c jako doradcy, tragarze, magazynierzy, ksi\u0119gowi, dziwne profesje, ale by\u0142y efekty i do dzisiaj wielu rolnik\u00f3w to wspomina. Pami\u0119tam jaka by\u0142a nasza rado\u015b\u0107, gdy dostali\u015bmy przydzia\u0142 30 jugos\u0142owia\u0144skich opryskiwaczy, kt\u00f3re odsprzedali\u015bmy rolnikom posiadaj\u0105cym najwi\u0119kszy area\u0142 plantacji upowszechnieniowych. Takie to by\u0142y czasy.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\"Autor<\/figure>
\n

Autor artyku\u0142u w gospodarstwie w Koszanowie, gm W\u0142oc\u0142awek, u rolnik\u00f3w, z kt\u00f3rymi przez lata wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142, pa\u0144stwa Ko\u0142owskich (seniorzy) i Grudewicz\u00f3w<\/em>.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Narz\u0119dzia wspomagaj\u0105ce prac\u0119 bardzo si\u0119 zmienia\u0142y, w latach 70. by\u0142a to ksi\u0105\u017cka, jaka\u015b ulotka, instrukcja, a na szkoleniu szczytem marze\u0144 by\u0142 rzutnik slajd\u00f3w. Notabene, aby wyda\u0107 np. broszur\u0119 \u201eUprawa ziemniak\u00f3w\u201d i oczywi\u015bcie ka\u017cd\u0105 inn\u0105, trzeba by\u0142o mie\u0107 zgod\u0119 cenzora politycznego. W latach 80. wchodzi\u0142y projektory filmowe i filmy, co si\u0119 cz\u0142owiek tego nie nad\u017awiga\u0142, ale gdy film by\u0142 dobry \u2013 to efekty by\u0142y. Niestety filmy przewa\u017cnie nie nad\u0105\u017ca\u0142y za stosowan\u0105 czy zalecan\u0105 technologi\u0105, wymaga\u0142o to wi\u0119c okre\u015blonych komentarzy, ale rolnicy ch\u0119tnie na takie szkolenia przychodzili. Potem wesz\u0142a era telewizora i video. Brakowa\u0142o dobrych materia\u0142\u00f3w, \u017ceby to rozwi\u0105za\u0107 sami kr\u0119cili\u015bmy filmy lub kopiowali\u015bmy programy telewizyjne. Uda\u0142o si\u0119 nam w Zarzeczewie kilka takich film\u00f3w nakr\u0119ci\u0107, wymaga\u0142o to du\u017co pracy, ale efekty by\u0142y przyzwoite. Pami\u0119tam te emocje, w sumie uczyli\u015bmy si\u0119 zupe\u0142nie nowych rzeczy, czego\u015b z pogranicza re\u017cyserki i scenografii.<\/p>\n\n\n\n

R\u00f3wnie\u017c rolnicy, u kt\u00f3rych w gospodarstwach kr\u0119cili\u015bmy te filmy m.in. \u201e\u017bywienie kr\u00f3w mlecznych\u201d, \u201eUprawa wiesio\u0142ka\u201d, \u201eR\u00f3\u017cne technologie utrzymania trzody chlewnej\u201d, ch\u0119tnie po\u015bwi\u0119cali sw\u00f3j czas oraz udost\u0119pniali swoje obiekty.<\/p>\n\n\n\n

Technika komputerowa (od Odry, przez Tajmexy, po dzisiejsze komputery) u\u0142atwi\u0142a przygotowywanie r\u00f3\u017cnorodnych prezentacji, od folii na rzutniki, a\u017c po multimedialne aktualnie stosowane. Zawsze jednak chodzi\u0142o o to, \u017ceby te nowoczesne narz\u0119dzia jak najszybciej trafi\u0142y na wyposa\u017cenie nie tylko zak\u0142adu, ale r\u00f3wnie\u017c biur powiatowych i gminnych. Z oczywistych wzgl\u0119d\u00f3w wymaga\u0142o to czasu i pieni\u0119dzy, a tych w doradztwie niestety zawsze brakowa\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

W pracy doradczej lat 70. i 80. by\u0142 pewien paradoks. Z jednej strony doradca przekonywa\u0142 i zach\u0119ca\u0142 do wprowadzania nowych skuteczniejszych technologii. Ale w pewnym momencie we wdra\u017caniu nowej technologii by\u0142a jednak konieczno\u015b\u0107 zakupu okre\u015blonego \u015brodka produkcji, nawozu, paszy, \u015brodka ochrony ro\u015blin, o maszynach czy ci\u0105gniku nie wspomn\u0119. I tutaj zaczyna\u0142y si\u0119 schody, zalecali\u015bmy co\u015b\u2026 czego nie by\u0142o. W tamtych czasach naczelnik gminy wypisywa\u0142 kwit na pasz\u0119 (tylko jak maciora si\u0119 oprosi\u0142a) i na w\u0119giel, a specjalne komisje przyznawa\u0142y talony uprawniaj\u0105ce do zakupu sprz\u0119tu rolniczego (by\u0142y to tzw. Spo\u0142eczne Komisje, kt\u00f3re i tak przyznawa\u0142y sprz\u0119t wed\u0142ug okre\u015blonej zasady, gdzie niestety i postawa ideologiczna rolnika mia\u0142a istotne znaczenie).<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\"Partia<\/figure>
\n

Partia okre\u015bla\u0142a kierunki pracy<\/em>.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Patrz\u0105c na omawian\u0105 sytuacje z dzisiejszej perspektywy a\u017c trudno uwierzy\u0107, \u017ce mimo tych trudno\u015bci uda\u0142o si\u0119 jednak tak du\u017co zrobi\u0107 i tyle wprowadzi\u0107 nowo\u015bci na polsk\u0105 wie\u015b.
My\u015bl\u0119 i jestem nawet przekonany, \u017ce ta efektywno\u015b\u0107 tamtego doradztwa wynika\u0142a z jednej strony z olbrzymiego zaanga\u017cowania \u00f3wczesnych doradc\u00f3w, a z drugiej z faktu, \u017ce praktycznie ca\u0142o\u015b\u0107 wytworzonych produkt\u00f3w m\u00f3g\u0142 rolnik sprzeda\u0107 (nie zawsze po dobrej cenie, ale m\u00f3g\u0142).<\/p>\n\n\n\n

Rolnik by\u0142 zach\u0119cany i ba\u0142amucony do zwi\u0119kszenia produkcji. W latach 80. wymy\u015blono takie wynalazki, jak talony na \u015brodki produkcji czy na maszyny w zamian za odstawione na przyk\u0142ad tuczniki. Dla nas doradc\u00f3w, pami\u0119tam by\u0142 to jaki\u015b problem, gdy\u017c dla w\u0142adz komunistycznych niewa\u017cna by\u0142a efektywno\u015b\u0107 czy nawet zysk producenta, ich interesowa\u0142 produkt \u2013 \u017cywiec, zbo\u017ce, ziemniaki \u2013 za wszelk\u0105 cen\u0119.
Z takiego podej\u015bcia w\u0142adz i my korzystali\u015bmy, jako firmie udawa\u0142o nam si\u0119 zakupi\u0107 (a w\u0142a\u015bciwie za\u0142atwi\u0107, bo tak si\u0119 to wtedy okre\u015bla\u0142o) r\u00f3\u017cne \u015brodki produkcji: mieszanki mineralno-witaminowe, pasze, materia\u0142 siewny, \u015brodki ochrony ro\u015blin, konserwanty do kiszonek itd., kt\u00f3re potem przekazywali\u015bmy rolnikom (p\u0142atnie lub cz\u0119\u015bciowo p\u0142atnie). Tych \u201edobrodziejstw\u201d nie starcza\u0142o oczywi\u015bcie dla wszystkich, dostawali je rolnicy z nami wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cy, u kt\u00f3rych realizowali\u015bmy okre\u015blone wdro\u017cenia, demonstracje czy pokazy.
Trzeba wiedzie\u0107, \u017ce by\u0142y to czasy, kiedy luksusem dla doradcy by\u0142 motocykl czy maszyna do pisania, a telefon by\u0142 ewentualnie u so\u0142tysa i rzadko dzia\u0142a\u0142.<\/p>\n\n\n\n

Pami\u0119tam, \u017ce najwi\u0119ksz\u0105 trudno\u015b\u0107 sprawia\u0142o w tamtych latach zebranie niezb\u0119dnych informacji o gospodarstwie. Cz\u0119sto ustalenie ile sprzedano tucznik\u00f3w czy opas\u00f3w w roku wymaga\u0142o konsultacji z gospodarzem, jego \u017con\u0105, a cz\u0119sto innymi domownikami przewa\u017cnie trzypokoleniowej rodziny. R\u00f3wnie\u017c ustalenie wielko\u015bci poszczeg\u00f3lnych upraw by\u0142o na przys\u0142owiowe \u201eFelka oko\u201d, bo przyk\u0142adowo, ju\u017c nawet jak gospodarze wiedzieli ile sobie liczy pole ko\u0142o lasu, to ju\u017c nikt nie wiedzia\u0142 jak\u0105 wielko\u015b\u0107 ma klin ko\u0142o Kowalskiego po wykrojeniu kawa\u0142ka pola na drog\u0119. Nie by\u0142 to koniec k\u0142opot\u00f3w, gdy\u017c trzeba by\u0142o ustali\u0107 jeszcze plony okre\u015blonych p\u0142od\u00f3w, zapasy s\u0142omy, siana, obornika czy nawoz\u00f3w, ilo\u015bci skarmianych pasz. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, wymaga\u0142o to du\u017cego zaanga\u017cowania, wiedzy i dyplomacji doradcy, aby uzyska\u0107 ko\u0144cowe dane zbli\u017cone do prawdy.<\/p>\n\n\n\n

By\u0142y te\u017c dobre strony tamtych czas\u00f3w, doradca by\u0142 faktycznie g\u0142\u00f3wnym no\u015bnikiem wiedzy, nowo\u015bci. Dzisiaj rolnik wi\u0119cej korzysta z innych mo\u017cliwo\u015bci, TV, prasa fachowa czy internet stanowi\u0105 coraz wi\u0119ksz\u0105 konkurencj\u0119. W tamtych czasach przybycie doradcy by\u0142o czym\u015b wyj\u0105tkowych, wizyta trwa\u0142a d\u0142u\u017cej, rozmowa dotyczy\u0142a wielu spraw. Poznawali\u015bmy ca\u0142\u0105 wielopokoleniow\u0105 rodzin\u0119, s\u0105siad\u00f3w, w gospodarstwie czuli\u015bmy si\u0119 jak u siebie. Nie ma co ukrywa\u0107, \u017ce mieszanka wolnego czasu doradcy (bo autobus powrotny b\u0119dzie dopiero o 14.00) i staropolska go\u015bcinno\u015b\u0107 rolnika skutkowa\u0142y d\u0142ugim niekiedy biesiadowaniem, co z perspektywy czasu oceniam pozytywnie, jako element wzajemnego poznawania si\u0119 i akceptacji. Z wieloma rolnikami z tamtych czas\u00f3w si\u0119 zaprzyja\u017ani\u0142em, odwiedzamy si\u0119 prywatnie.
I na koniec tych wspomnie\u0144, mo\u017cliwe, \u017ce kto\u015b to uzna za herezj\u0119, ale w tamtych czasach, w wieku XX wiedza doradcy, wszechstronna, merytoryczna, cz\u0119\u015bciej by\u0142a oczekiwana przez rolnika ni\u017c aktualnie, kiedy przewa\u017ca doradztwo papierowe i wystarczy zna\u0107 okre\u015blone procedury, aby ju\u017c rolnikowi pom\u00f3c. Inna sprawa, \u017ce na takie doradztwo jest teraz najwi\u0119ksze zapotrzebowanie.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n


Leszek Piechocki
Fot. archiwum KPODR<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Leszek Piechocki prawie ca\u0142e swoje zawodowe \u017cycie zwi\u0105za\u0142 z doradztwem. Zosta\u0142 zatrudniony w 1975 r. przez Rolniczy Rejonowy Zak\u0142ad Do\u015bwiadczalny w Minikowie, kt\u00f3ry po kilku miesi\u0105cach zmieni\u0142 nazw\u0119 na Wojew\u00f3dzki O\u015brodek Post\u0119pu Rolniczego, a w 1976 r. wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 samodzielny O\u015brodek w Zarzeczewie. Pracowa\u0142 pocz\u0105tkowo jako inspektor, potem specjalista ds. produkcji byd\u0142a, kierownik dzia\u0142u technologii, 1 […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-203","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-wspomnienia","eq-blocks"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/203","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=203"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/203\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":379,"href":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/203\/revisions\/379"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=203"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=203"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/historia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=203"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}